Rutte III

Honderd dagen Rutte III: “Vooral een ding voor journalisten”

Door: Arjan Rienks & Nathalie Niehof

Groningen – Vandaag is het precies honderd dagen geleden dat koning Willem-Alexander het kabinet Rutte III beëdigde. Op 26 oktober kon het nieuwe kabinet aan de slag. De media evalueren vandaag de eerste honderd dagen. “Maar dat is niet echt iets voor het Nederlandse politieke klimaat”, vertelt Wolffram, hoogleraar politieke geschiedenis aan de Rijksuniversiteit Groningen.

Het fenomeen om een regering na honderd dagen te beoordelen is overgewaaid vanuit Amerika. “Daar werken die honderd dagen als een toetssteen. Dan wordt beoordeeld of de president het aan kan of niet,” legt Wolffram uit. Voor de president zelf is dit ook een belangrijk punt. Het is een goed moment om te laten zien wat hij al heeft bereikt. “Het heeft iets campagne-achtigs.”

“In Amerika werken die honderd dagen als een toetssteen”

In Nederland zijn die honderd dagen hun eigen leven gaan leiden tijdens het laatste kabinet van Jan-Peter Balkenende, legt Wolffram uit. Balkenende deed een honderddagentour. Hij trok destijds met zijn kabinet door het land en ging met burgers in gesprek over wat ze graag wilden veranderen. “Daarmee was hij een schietschijf voor de oppositie. Zij zeiden allemaal: ‘ga gewoon een land regeren’. Het liep uit op een mislukking.”

Hierna durfden politici hun handen er niet meer aan te branden. “Het is nu vooral een ding geworden voor journalisten. Maar Mark Rutte trekt zich er waarschijnlijk niet zoveel van aan”, aldus Wolffram.

De eerste honderd dagen van kabinet Rutte I stonden dan ook vooral in het teken van de gedoogsteun van de PVV. Volgens Wolffram waren zij niet bezig met zichzelf profileren. Rutte II begon in een economisch slechte periode. “Zij hadden de uitstraling dat ze met elkaar de klus gingen klaren. Ze begonnen ook buitengewoon voortvarend. Er moesten dingen aangepakt worden, zoals de ellende met Griekenland.”

Het kabinet Rutte III zit inmiddels dus ook op honderd dagen. Maar dit kabinet profileert zich minder duidelijk dan Rutte II vindt Wolffram. “Rutte III heeft de uitstraling dat ze eigenlijk nog steeds aan het formeren zijn. Ze zijn nog altijd aan het onderhandelen over standpunten”. Veel moeilijke dossiers en lastige compromissen, zoals de herziening van het belastingstelsel, zijn daarvoor volgens de hoogleraar de reden.

Wat zeggen honderd dagen?

Het is lastig om Rutte III na honderd dagen al te evalueren. “Nederlandse politiek bestaat vooral uit compromissen maken. Dus in Nederland kan je niet zoveel bereiken in honderd dagen.”

Voor individuele politici is het volgens Wolffram wel een ander verhaal. Hij wijst daarbij op de huidige minister van economische zaken, Eric Wiebes. Die heeft zichzelf in de eerste honderd dagen behoorlijk laten zien. “Maar dat is ook omdat de omstandigheden er naar zijn. Hij wordt gedwongen door zijn portefeuille (aardbevingen in Groningen, red.).”  

Het kan ook de andere kant op werken. “Plasterk had tijdens Rutte II een te ambitieuze agenda. Daar maakte hij in de eerste honderd dagen niets van waar. Daarna werd hij voor de pers aangeschoten wild. Dat heeft zijn tijd als minister wel lastiger gemaakt.”

Zelfs al zou Rutte het willen dan kan hij nog niet van de daken schreeuwen dat hij iets heeft bereikt, denkt de hoogleraar. De huidige dossiers, zoals de belastinghervorming en de afschaffing van de wet-Hillen, zijn volgens Wolffram daarvoor niet “sexy” genoeg. “Dat is echt detailwerk. Daar kom je dus niet zo makkelijk mee naar buiten.”

 

In beeld: honderd dagen Rutte III

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *