Waarom hiphop de soundtrack vormt voor Black Lives Matter

Vroeger kwamen anti-racistische protestliederen van soulzangers als Sam Cooke, Nina Simone en Sly and the Family Stone. Nu zijn het rappers als Kendrick Lamar, Jay-Z en Childish Gambino die aan de frontlinie staan. Waarom hiphop een belangrijke soundtrack én spreekbuis voor de Black Lives Matter beweging is.

It’s like a warzone, police versus everyone. Not talking black and white but racism versus everyone. De Groningse rapper Mongoose heeft met zijn nieuwste track Black Lives Matter een duidelijke boodschap: “Het racisme loopt al jaren de spuigaten uit. Nu is er momentum en kunnen we ons uitspreken. Daaraan wil ik een bijdrage leveren met deze track.”


Hiphop en de Black Lives Matter (BLM) beweging zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden. Nummers van rappers als Kendrick Lamar of Tupac Shakur zijn lijfliederen voor de demonstranten, rappers laten flink van zich horen op sociale media over de kwestie en er worden speciale nummers uitgebracht die over BLM gaan. 

Steven Gilbers, hiphoponderzoeker aan de Rijksuniversiteit Groningen en groot liefhebber van de muziek in zijn vrije tijd, begrijpt waarom hiphop de muziek van de protesten is: “Hiphop ontstond in achterbuurten waar veel Afro-Amerikanen wonen. Zij voelden zich niet gehoord door de mainstream politiek en media. Hiphop was voor hen een manier om de struggles waarmee ze in het dagelijks leven kampten toch te uiten en onder de aandacht te brengen.”

Die worstelingen met onder andere racisme en politiegeweld kregen destijds uitdrukking in nummers als Fuck Tha Police van N.W.A., vertelt Gilbers. “Maar ook nu zie je het terugkomen. Alright van Kendrick Lamar gaat ook over die thema’s en is echt een anthem geworden voor Black Lives Matter. Het zijn nummers die de gevoelens van de zwarte gemeenschap bundelen in een krachtig verhaal,” zegt hij. “Dat kan voor bewustwording zorgen.” 

Luister naar fragmenten uit rapnummers over racisme, politiegeweld en Black Lives Matter

Bewustwording

Ook Aafje de Roest gelooft dat nummers over racisme voor meer bewustwording kunnen zorgen. De Roest is onderzoeker aan de Universiteit van Leiden en promoveert op culturele identiteitsvorming onder Nederlandse jongeren. Ze richt zich hierbij op hedendaagse Nederlandse hiphop. “Jongeren maken hun eigen identiteit aan de hand van hiphopverhalen. Ik zie bijvoorbeeld bij muziek van Akwasi dat jongeren hierop reageren dat hun ogen zijn geopend. Hiphopartiesten zijn echt grote voorbeelden voor jongeren. Ik denk dat ze door hun verhalen ook beseffen dat racisme ook in Nederland een probleem is.”

Volgens De Roest spreken veel Nederlandse rappers zich al langer uit over racisme, zoals Akwasi of Typhoon. “Elk jaar brengen zij bijvoorbeeld rond december tracks uit over Zwarte Piet of over slavernij. Ik heb het idee dat ze nu wel nog meer hun podium gebruiken en zich activistischer gaan gedragen. Dat heeft ook effect op commerciëlere artiesten als Ronnie Flex, die hierdoor worden aangestoken om zich ook meer uit te spreken.”

Wij zetten enkele oude en nieuwe Nederlandse en Amerikaanse hiphopnummers over racisme, politiegeweld en Black Lives Matter op een rij

‎‎‎‎

Uitlaatklep

Mongoose probeert deze thema’s aan te snijden in zijn muziek: “Ik wil duidelijk maken wat er aan de hand is, hoe wij ons voelen,” vertelt hij. “Ik maak ook wel eens racisme mee en krijg het van de zijkant veel mee. De slavernij is afgeschaft maar nu heb je nieuwe vormen van slavernij: mensen worden neergeschoten of zitten in de bak. Ze worden stelselmatig gediscrimineerd. Zwarte mensen die voor dezelfde feiten worden bestraft krijgen hogere straffen dan witte mensen. Daar moeten wij iets aan doen.” 

Mongoose krijgt zelf ook te maken met racisme. “Veel mensen noemen me Ali B en plaatsen me in een hokje. Ik word in Groningen ook wel eens onterecht aangehouden, laatst nog toen ik rechts afsloeg bij een stoplicht waar dat gewoon mocht. Het is echter niet alleen een persoonlijk verhaal, het gaat ook om anderen. Juist door George Floyd gebeurt er nu echt wat: politieagenten worden opgepakt en bestraft.”

Of racisme helemaal kan worden uitgeroeid betwijfelt Mongoose. “Maar in elk geval bij overheidsinstanties zou racisme niet moeten plaatsvinden.”

Rappen is voor Mongoose een manier om zijn frustraties te uiten. “Het is echt een uitlaatklep voor mij.” Hij vindt dat mensen zich moeten uitspreken over racisme. “Ik ben van mening dat je niet meer passief in deze situatie kan staan. En ook iedereen met een platform, zoals rappers, moeten hun standpunten hierover laten horen. Wij moeten er iets aan doen.”

Door Thomas Vos en Eva Meester

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.